Een fabrikant van vrouwenmode heeft een catalogus verstuurd en belt een week later over een kortingsactie. De Duitse variant: \u201cHallo, u spreekt met bedrijf X, ik heb vandaag een speciale aanbieding voor u!\u201d. De Nederlandse variant: \u201cHallo, met bedrijf X, mag ik u vandaag in het zonnetje zetten…?\u201d. Twee varianten van dezelfde vraag. Het effect: Duitsers voelen zich voor gek gezet wanneer ze de vraag op de Nederlandse manier horen, Nederlanders voelen zich bij de Duitse variant bedreigd. Binnen onze eigen cultuur hebben we een diep verankerd gevoel voor \u2018hoe iets zou moeten klinken\u2019 en welke toon daarbij hoort \u2013 pas dan \u2018klopt\u2019 een uitspraak. <\/strong><\/p>\n Je kunt prima Nederlands spreken zonder je tanden ook maar een beetje van elkaar te halen. In Nederland wordt dan ook veel binnensmonds gesproken. Het Duits is daarentegen eerder een soort staccato, wat voor Nederlanders vaak een militaire klank heeft. Daarnaast is het Nederlands emotioneler geladen dan het Duits. Dat komt vooral door woordjes die vaak geen echt inhoudelijke betekenis hebben, maar wel emoties tot uitdrukking brengen. Ze worden in alle denkbare situaties gebruikt en zijn \u2018smeermiddelen\u2019 voor uiteenlopende uitingen van gevoel. \u2018Nou, nou\u2019, \u2018hehe\u2019 en \u2018zo dan\u2019 zijn typische voorbeelden hiervan.<\/p>\n Doordat de slotklanken van veel Duitse woorden hard zijn, kunnen nog zo vriendelijk bedoelde opmerkingen klinken als een streng bevel. Je kunt het uitroepteken bijna horen. In het Nederlands wordt daarentegen vaker om de kern heen gedraaid. \u201cZouden we hier misschien nog een klein beetje…?\u201d. We zwakken dat wat we zeggen graag een beetje af. Uitspraken als \u201cSchatz, wir m\u00fcssen reden!\u201d worden in het Nederlands \u201cIk denk dat we het hierover nog een keertje zouden moeten hebben\u201d \u2013 goed om te weten.<\/p>\n Hier volgt een verzameling woorden die aan beide kanten van de grens een andere lading hebben en anders \u2018vertaald\u2019 dienen te worden.<\/p>\n In Duitsland wordt dit woord veel vaker gebruikt dan in Nederland \u2018moeten\u2019. \u2019M\u00fcssen\u2019 heeft namelijk niet zo\u2019n verplichtend karakter als \u2018moeten\u2019. In Nederland roept \u2018moeten\u2019 vaak direct weerstand op: \u201cIk moet helemaal niks!\u201d<\/p>\n Dit Duitse woord is meer dan slechts een woord: het is een concept en een levenshouding. Het omvat alles wat nodig is om iets gedaan te krijgen. In tegenstelling tot het Nederlands kent de Duitse taal bijvoorbeeld het \u2018Pflichten-Heft\u2019: een boekje waarin wordt beschreven welke stappen er in een bepaalde situatie genomen moeten worden (bijvoorbeeld bij onderhoud). Voor Duitsers biedt zo\u2019n boekje zekerheid \u2013 bij Nederlanders zou het eerder op weerstand stuiten.<\/p>\n Dit is \u00e9\u00e9n van de belangrijkste en mooiste Nederlandse woorden. Het is een uitdrukking voor een positief gevoel dat je krijgt wanneer je samen bent met andere mensen. Koffiedrinken bij je moeder, een camping en zelfs een rockfestival kunnen gezellig zijn. De Duitse taal kent weliswaar de woorden \u2018Geselligkeit\u2019 en \u2018gem\u00fctlich\u2019, maar die hebben niet zo\u2019n brede betekenis als het Nederlandse \u2018gezellig\u2019.<\/p>\n Het Duitse \u2018lecker\u2019 geeft enkel aan dat iets goed smaakt. In het Nederlands kun je \u2018lekker\u2019 veel breder inzetten: het omvat alles wat met je zintuigen waargenomen kan worden en wat een prettige reactie oproept. Het weer, een massage, parfum… Je kunt het zelfs voor mensen (\u2018lekker meisje\u2019) of handelingen (\u2018lekker bezig\u2019) gebruiken.<\/p>\n Dit is een Nederlands containerbegrip voor alles wat \u2018normaal\u2019 is. Over het algemeen heeft het woord een positieve connotatie, want iets dat niet \u2018normaal\u2019 is, roept al snel argwaan op. Het Duitse woord \u2018gew\u00f6hnlich\u2019 lijkt weliswaar veel op \u2018gewoon\u2019, maar heeft een minder brede betekenis.<\/p>\n Ons mentale systeem kent een achterliggende betekenis toe aan elk woord dat we horen. Wanneer we bijvoorbeeld \u2019huis\u2019 horen, roept dat alle eigenschappen op die we met dit woord associ\u00ebren (bijvoorbeeld vrijstaand). Wanneer we dan door een Duitse collega thuis worden uitgenodigd, verwachten we iets dat met deze associaties overeenkomt (en kunnen dan teleurgesteld zijn wanneer het \u2019slechts\u2019 een flatgebouw is). Om elkaar goed te kunnen begrijpen is het daarom belangrijk om in interculturele situaties op zo\u2019n manier te vertalen dat de semantiek van de andere cultuur ook meegenomen wordt.<\/p>\nTjilpen vs. knorren, staccato vs. binnensmonds spreken<\/h2>\n
Uitroeptekens vs. vraagtekens<\/h2>\n
\u2018m\u00fcssen\u2019<\/h3>\n
\u2018Pflicht\u2019<\/h3>\n
\u2018gezellig\u2019<\/h3>\n
\u2018lekker\u2019<\/h3>\n
\u2018gewoon\u2019<\/h3>\n
We horen alleen wat we kennen<\/h2>\n
De auteur<\/em><\/h2>\n