Vakantiegeld
Werknemers die in België werken, hebben recht op enkel en dubbel vakantiegeld. Tijdens het opnemen van het wettelijke verlof ontvangt u het enkel vakantiegeld, dat wil zeggen de doorbetaling van uw loon.
Voor het dubbel vakantiegeld wordt in België nog steeds een onderscheid gemaakt tussen het statuut van arbeider en bediende:
- Arbeiders ontvangen hun vakantiegeld via de vakantiekas van hun sector. Dit bedraagt 15,38%, berekend op 108% van het brutoloon van het voorafgaande jaar (na aftrek van belastingen en sociale bijdragen).
- Bedienden ontvangen hun dubbel vakantiegeld rechtstreeks van hun werkgever. Dit bedraagt 92% van het brutomaandloon.
Het vakantiegeld wordt berekend op basis van uw prestaties en uw loon in het jaar dat voorafgaat aan het vakantiejaar.
Voor meer informatie over vakantiegeld kunt u terecht op de website van de Rijksdienst voor Jaarlijkse Vakantie (RVJ).
Opbouw van vakantierechten
In België worden uw vakantierechten berekend op basis van het aantal dagen dat u heeft gewerkt of had moeten werken.
Onder arbeidsdagen vallen:
- de dagen waarop u daadwerkelijk heeft gewerkt
- dagen waarop u normaal zou hebben gewerkt
- vakantiedagen
- gelijkgestelde dagen zoals ziekte,
- moederschapsverlof en arbeidsongevallen
Werknemers bouwen hun vakantierechten op in jaar N (het vakantiedienstjaar) voor het daaropvolgende jaar N+1 (het vakantiejaar).
Wanneer u het volledige vakantiedienstjaar in België werkt, heeft u recht op:
- 20 vakantiedagen bij een 5‑dagenweek
- 24 vakantiedagen bij een 6‑dagenweek
Afhankelijk van de sector (paritair comité of cao) kunnen er meer vakantiedagen worden toegekend.
Let op voor Nederlandse grensarbeiders: dit systeem wijkt af van het Nederlandse systeem, waarbij vakantierechten doorgaans in hetzelfde jaar worden opgebouwd en opgenomen.
Belangrijk: in het eerste jaar dat u in België werkt, bouwt u wel vakantiedagen op, maar heeft u doorgaans nog geen recht op betaalde vakantiedagen in datzelfde jaar. U moet er dus rekening mee houden dat u in uw eerste kalenderjaar mogelijk geen betaalde vakantie kunt opnemen.
Europese vakantie (aanvullend verlof)
Voor werknemers die vóór hun tewerkstelling in België in het buitenland werkten – bijvoorbeeld in Nederland – bestaat de mogelijkheid van Europese vakantie (aanvullend verlof).
In de volgende situaties heeft u in het eerste jaar nog geen of geen volledig recht op gewone Belgische vakantiedagen:
- U werkte vóór uw indiensttreding in België in het buitenland (bijvoorbeeld in Nederland) of werkte niet
- U verhoogt in de loop van het jaar uw arbeidsduur
In deze gevallen kunt u gebruikmaken van aanvullend verlof om toch vakantie op te nemen. Dit is een recht en geen verplichting.
Aanvullend vakantiegeld
Het vakantiegeld dat u ontvangt bij het opnemen van aanvullende vakantie wordt beschouwd als een voorschot op het dubbel vakantiegeld van het volgende jaar.
Dit bedrag wordt door uw werkgever uitbetaald op het moment dat u de aanvullende vakantie opneemt.
Vakantie opnemen
De opname van vakantieverlof wordt in België geregeld via:
- de bevoegde paritaire commissie (sector)
- de ondernemingsraad
- de vakbondsafvaardiging in overleg met de werkgever
- of via een individuele overeenkomst tussen werkgever en werknemer
Daarnaast bestaan er in cao’s vaak aanvullende verlofregelingen voor bijzondere omstandigheden, zoals:
- huwelijk
- overlijden (klein verlet / rouwverlof)
- andere familiale gebeurtenissen
U heeft recht op minstens twee aaneensluitende weken vakantie per jaar.
Overdracht naar het volgende jaar
In België geldt als hoofdregel dat wettelijke vakantiedagen in het vakantiejaar zelf moeten worden opgenomen. In sommige gevallen kan een beperkte overdracht mogelijk zijn, afhankelijk van de sector, het arbeidsreglement of uw arbeidsovereenkomst.
Ziek tijdens vakantie
In het Belgische arbeidsrecht geldt het principe van voorrang van de eerste werkonderbreking. Wordt u ziek vóór de start van uw vakantie, dan heeft ziekte voorrang en kunt u uw vakantiedagen later opnemen.
Sinds het vakantiejaar 2024 geldt bovendien het volgende. Wordt u ziek tijdens uw vakantie en kunt u daardoor bepaalde vakantiedagen niet opnemen, dan kunnen deze dagen tot maximaal 24 maanden worden overgedragen. Deze overdracht is verplicht voor de werkgever.
Resterende vakantie bij einde arbeidsovereenkomst
Wanneer uw arbeidsovereenkomst in België eindigt, moeten uw resterende vakantiedagen:
- ofwel vóór het einde van het dienstverband worden opgenomen
- ofwel financieel worden verrekend
In dat laatste geval betaalt de werkgever het openstaande vakantiegeld uit, inclusief het opgebouwde dubbel vakantiegeld. Dit wordt het uitdiensttredingsvakantiegeld genoemd.
Wettelijke feestdagen in België
Naast het jaarlijkse vakantieverlof hebben werknemers in België recht op 10 wettelijke feestdagen:
- 1 januari (Nieuwjaar)
- Paasmaandag
- Hemelvaart
- Pinkstermaandag
- 1 mei (Dag van de Arbeid)
- 21 juli (Nationale feestdag)
- 15 augustus (Maria-Hemelvaart)
- 1 november (Allerheiligen)
- 11 november (Wapenstilstand)
- 25 december (Kerstmis)
Deze feestdagen zijn altijd betaald.
Valt een feestdag in het weekend, dan wordt een vervangende dag toegekend:
valt de feestdag op zaterdag, dan wordt deze meestal vervangen door de vrijdag
valt de feestdag op zondag, dan wordt deze meestal vervangen door de maandag
Voor werknemers die in België werken, betekent dit dat u bij een 5‑dagenweek recht heeft op minimaal:
- 20 vakantiedagen + 10 feestdagen
Collectieve arbeidsovereenkomsten (cao’s) of paritaire comités kunnen gunstigere regelingen bevatten.